Concept

Arclinea maakt al sinds de oprichting nauwkeurige analyses van allerlei sociale en culturele veranderingen. Die bepalen namelijk samen met de nieuwste technieken en materialen de manier waarop we keukens zien en gebruiken. Maatschappelijke veranderingen vormden voor Arclinea dan ook de aanleiding belangrijke innovatieve keukenconcepten te ontwikkelen. Denk onder meer aan de ‘professionele’ keuken, de ‘gezellige’ keuken en de ‘verborgen’ keuken. Stuk voor stuk zijn het bijzondere keukens die inspelen op de telkens veranderende ideeën over interieur en architectuur.



Keukeninnovatie

Een belangrijk strategisch doel van Arclinea is keukeninnovatie. Maar we vinden het net zo belangrijk dat elk nieuw product past bij de andere producten in ons assortiment. En dat het in lijn is met eerder ontworpen keukenconcepten. Onze samenwerking met Antonio Citterio leidde onder meer tot de ontwikkeling van de ‘professionele’ keuken. Voorbeelden hiervan zijn Italia (1988) en Artusi (1997). Citterio staat ook aan de wieg van het keukenconcept Convivium (2002). Dat concept verbindt een open keuken op een natuurlijke manier met de eetkamer. Dit idee wordt later ook toegepast in de Lignum et Lapis (2008), een keuken als een prachtige monoliet. Nieuwe ideeën over de keuken als flexibele, gezellige ruimte krijgen vorm in Spatia (2010) en Principa (2016). Keukens ontwerpen is een Italiaanse traditie. Arclinea wil die traditie door middel van innovaties in ere houden. Onder meer door in onze ontwerpen nog meer aandacht te besteden aan functies, materialen, vormen en gebruiksvriendelijkheid.


Antonio citterio

Antonio Citterio

Antonio Citterio (1950) is een Italiaans meubelontwerper, industrieel ontwerper en architect. In 1972 begon hij zijn eigen bureau. Deze ‘gentleman of design’ ontving in 1987 en 1994 de prestigieuze Compasso d’Oro-ADI-prijs. Samen met Patricia Viel richtte hij in 2000 een internationaal opererend ontwerpbureau op. Dat is gespecialiseerd in projecten op het gebied van architectuur en interieurdesign. Momenteel werkt Antonio Citterio als industrieel ontwerper samen met bedrijven zoals Ansorg, Arclinea, Axor-Hansgrohe, B&B Italia, Flexform, Flos, Hermès, Iittala, Kartell, Maxalto, Sanitec (Geberit Group), Technogym en Vitra.


ANTONIO CITTERIO GEÏNTERVIEWD DOOR STEFANO CASCIANI

Door Stefano Casciani, 17 januari 2018

Op het gebied van wonen zijn er steeds andere trends en gewoontes, toch worden de keukens die u jaren geleden voor Arclinea ontwierp nog steeds geproduceerd. Waarom blijven uw keukens zo lang populair, terwijl de markt steeds verandert?

“Het is waar dat onze samenwerking lang geleden begon, in 1986. Het eerste keukenmodel werd twee jaar later uitgebracht en sindsdien hebben we het pad van research en development samen gevolgd. In het begin legden we meteen de basis voor een industriële productstrategie. Die gaat uit van ‘gedeelde’ componenten, standaardelementen die op allerlei mogelijke manieren kunnen worden gecombineerd, zodat aan de meest uiteenlopende wensen kan worden voldaan. Zo kun je dus altijd een gepersonaliseerde keuken creëren. Dit concept betekent niet dat we minder creativiteit steken in onze ontwerpen. Integendeel, we blijven deze gedeelde componenten mee-ontwikkelen met onze keukeninnovaties. Alle Arclinea-producten zijn altijd state-of-the-art. Dus dat eerste keukenmodel, met de naam Italia, (ruim dertig jaar oud en nog steeds in productie!), had al een duidelijk professioneel concept. Met behulp van staal verklaarde het zichzelf onafhankelijk van de klassieke keukenunit.”

Wat is de invloed van uw ervaringen als architect bij het ontwerpen van keukens, toch ruimtes bestemd voor koken en eten? Inspireren die ervaringen u bij het bedenken van de verschillende Arclinea keukenmodellen?

“Laat me teruggaan naar wat ik ooit eerder zei over keukenmodellen. Ik ben een architect die huizen bouwt. Als privépersoon en als professional heb ik veel ervaring opgedaan met alle mogelijke bouwwerken in allerlei situaties. Het varieert van het ontwerpen van huizen voor vrienden en klanten tot hotels of, meer recentelijk, hele woontorens. Ik zou niet zo ver willen gaan om te zeggen dat ik naar aanleiding van elk van deze situaties een ander Arclinea-product heb ontworpen. Maar bepaalde ervaringen hebben me zeker geholpen om beter te begrijpen hoe een keuken eruit moet zien en zou moeten functioneren. Voor mezelf als ontwerper en voor het publiek. Hoe werkt het, wat vertegenwoordigt het?”

“Ik geloof dat het geheim van de ‘lange levensduur’ van Arclinea-producten niet alleen in de vorm ligt of in het innovatieve karakter. Maar ook en misschien vooral, in het concept van standaard componenten die in verschillende keukenmodellen gebruikt kunnen worden.”

En hoe denkt u dat de keuken zich vandaag de dag ontwikkelt?

“De laatste tijd ontwerp en bouw ik hoge gebouwen, torens voor gemengd gebruik, waaronder wonen, vooral in de VS en Azië. Ik heb gemerkt dat bepaalde woonruimtes steeds kleiner worden, terwijl de faciliteiten in bijvoorbeeld appartementencomplexen toenemen. Woningen krimpen misschien, maar mensen willen nog steeds koken, gasten ontvangen en een fijne tijd hebben met die gasten. Zeker in steden als Miami of New York zijn grotere ruimtes niet vanzelfsprekend, maar vooral een kwestie van status. Om aan allerlei moderne eisen te voldoen, hebben we flexibelere keukensystemen ontwikkeld in de vorm van de Closet. Dat is een gesloten ruimte achter een deurenwand die verdwijnt als je hem opdoet. We pasten dit systeem voor het eerst toe met Convivium en Lignum et Lapis. Je creëert speciale werkzones met een keuken die je vol trots kunt laten zien of juist verborgen houdt als je hem niet gebruikt.”

“Persoonlijke ervaringen, zoals bijvoorbeeld trouwen of kinderen krijgen en opvoeden, hebben me ook geholpen om te begrijpen wat de keuken precies betekent voor een gezin en hoe ik dat het beste tot zijn recht kon laten komen in mijn ontwerpen.”

De kwaliteit van uw keukens komt niet alleen tot uiting in de vorm en het milieuvriendelijke karakter, maar ook in de techniek. In welke producten hebt u deze drie designelementen het beste weten te combineren? Hoe belangrijk zijn details en materialen voor het bereiken van de beste resultaten?

“Natuurlijk denk ik dat we deze verschillende elementen goed hebben weten te combineren in alle Arclinea-producten. Ik vertelde al eens hoe we de beste productietechnologie hebben gevonden voor het roestvrijstaal in de Italia-keuken. Door dat fabricageproces te perfectioneren, konden we onlangs afwerkingen zoals PVD (Physical Vapour Deposition) introduceren. Dat is een speciale techniek waarmee je met behulp van titaniumverdamping verschillende kleuren op staal kunt fixeren. Het resultaat is een legering die een nog sterker oppervlak in warmere metaaltinten mogelijk maakt. Het is ook aantrekkelijk voor mensen die niet zo dol zijn op roestvrijstaal. Op deze manier konden we klassiekers als de Italia-keuken, en ook latere keukenmodellen zoals Artusi of het Convivium-eiland, aanpassen aan een meer verfijnde smaak. Of, nog beter, het lukte ons op deze manier een verfijndere smaak te creëren.”

“Het is niet eenvoudig om de beste techniek te vinden die functionaliteit en afwerkingen perfectioneert. We werken hard aan de industrialisatie van het productieproces om zo te komen tot een optimale kosten-batenverhouding.”

Functionaliteit, stijl, esthetiek: het zijn drie componenten van elke Arclinea-ontwerp. Wat is volgens u het belang van elk van deze componenten afzonderlijk om perfectie te bereiken? En, meer in het algemeen, hoe belangrijk zijn ze voor u als ontwerper?

“Als basis begin ik altijd – net zoals bij al mijn andere ontwerpprojecten – met functionaliteit. Niet dat esthetiek of stijl niet belangrijk zijn voor keukens, maar eerst moeten we zorgen dat de praktische kant op orde is: organisatie van de ruimte en de benodigde apparatuur. Toen we bijvoorbeeld in 2008 de Lapis ontwierpen – een monoliet van één materiaal, gemaakt van in eerste instantie steen en later ook geproduceerd in staal – hebben we veel tijd besteed aan de vorm en de details van het enorme werkblad. Maar ook in dit geval was functionaliteit de basis: gasten ontvangen aan de ene kant en alle operationele apparatuur concentreren aan de andere kant.”

Dus voor keukens is ‘vorm en uiterlijk’ een belangrijk uitgangspunt? Of is bij een nieuw project het ruimtelijke principe belangrijker?

“Een keuken met een opvallend uiterlijk mag gerust een krachtige uitstraling hebben, maar de onderdelen moeten wel het idee van ons componentensysteem volgen. Bij onze ontwerpen hebben we altijd toekomstige ontwikkelingen in gedachten. Die belemmeren onze al geperfectioneerde oplossingen niet, maar worden een vanzelfsprekend onderdeel van ons algemene componentensysteem. Zelfs in de Principia, ons meest recente keukenontwerp met z’n open en gesloten units, wilden we alle aspecten integreren die van de keuken een echte leefruimte maken. En ik denk dat we ook in dit geval ons doel wederom hebben bereikt.”